Idea i harmonogram projektu
Wymiary Wolności

Wymiary Wolności, to kolejny projekt realizowany w Pierwszej Pracowni Interdyscyplinarnej na Wydziale Malarstwa ASP w Krakowie. Inspiracją do jego powstania była możliwość wykorzystania pomieszczeń byłego klasztoru OO Dominikanów, potem więzienia, w Łęczycy. Przy czym autor projektu – prof. ASP Zbigniew Bajek – postanowił ów obiekt wykorzystać nieco inaczej, niż dotychczas: nie tylko jako miejsce ekspozycji prac, ale przede wszystkim miejsce kontemplacji, rozmyślań na temat wolności. Stąd pomysł jednodobowego – od świtu do świtu, dobrowolnego „internowania” w murach byłego więzienia, wszystkich uczestników przedsięwzięcia, a następnie przygotowanie przez nich prac, które będą odpowiedzią na wyznanie tematu projektu. Zrealizowane obrazy, fotografie, instalacje, utwory muzyczne czy teksty – projekt ma charakter interdyscyplinarny – będą materiałem prezentowanym na wystawach i w wydawnictwie podsumowującym całość zdarzeń związanych z projektem.

Mogłoby się wydawać, że problem wolności, jako inspiracja artysty, przynależy jedynie czasom i rejonom dyktatur politycznych, które wolność krępują lub jej pozbawiają. Jednak już nawet pobieżny przegląd najnowszych zjawisk artystycznych pokazuje ogromny i wielowątkowy udział tego zagadnienia w kształtowaniu sztuki współczesnej. Dzieje się tak dlatego, że wejście w obszar wolności zmusza do nieustannego dokonywania wyborów na każdej – bez wyjątku – płaszczyźnie życia prywatnego, społecznego, kulturalnego i politycznego. Przed współczesnym człowiekiem, piętrzą się problemy i pytania dotyczące jego swobody seksualnej wyznaniowej, etyki zawodowej i praw pracowników, etyki lekarskiej, swobody przemieszczania się i dostępu do nawału informacji, swobód politycznych, wolnego rynku itd. Ogrom możliwości u wielu powoduje ból głowy i pokusę ucieczki, lub oddania wolności "w dobre ręce".
Tych, którzy chętnie wybawią nas z kłopotu nie brakuje a paleta możliwych uzależnień jest naprawdę wielka. Czy jednak każde ograniczenie wolności jest złe? Co z samowolą? Czy brak wolności zawsze owocuje izolacją i osamotnieniem? Czym jest wolność, skoro jawi się jako przymus dokonywania wyborów?

Walka o wolność, zagospodarowywanie wolności i utrata wolności dotyczy zatem wszystkich i dokonuje się w wielu rozmaitych wymiarach, podlegając skomplikowanym prawom ludzkiej natury.
Dla sztuki natomiast jest to jeden z kilku tematów zawsze aktualnych i najważniejszych.
Istotnym kontekstem dla projektu Wymiary Wolności jest także czas jego realizacji. Oto w roku 2009 kraje Europy środkowej i wschodniej przeżywają dwudziestą rocznicę ważnych przemian ustrojowych, niosących im niezawisłość polityczną otwierających możliwość zagospodarowania wielkiego obszaru wolności. Budynek dawnego klasztoru i więzienia w Łęczycy jest, z punktu widzenia artysty, miejscem trudnym do przecenienia. Miejsce to posiada unikalny klimat wizualny, będąc jednocześnie napiętnowanym znaczeniami fundamentalnymi dla problemu wolności. Wszystko to sprawia, że może być ono doskonałym kontekstem, katalizatorem i składnikiem realizacji artystycznych dotykających tego zagadnienia. Projekt ten będzie doskonałym polem rozwoju współpracy transgranicznej w dziedzinie sztuki i organizacji imprez kulturalnych. Studenci, doktoranci i pedagodzy z Polski i Czech, stypendyści z Dani, Finlandii  oraz gospodarze – artyści z Łęczycy współpracując w ramach Wymiarów Wolności zyskają unikalną szansę wymiany poglądów, doświadczeń i wzajemnych wizyt umożliwiających poznanie swoich środowisk.

Projekt przewiduje powstanie albumu, zawierającego obok prezentacji twórców i powstałych prac również wywiady z osobami związanymi z tematem imprezy (filozofowie, etycy, pracownicy więziennictwa i wymiaru sprawiedliwości, więźniowie, zakonnicy, osoby represjonowane za walkę o wolność etc.). Powstanie pełna identyfikacja wizualna i obszerna strona internetowa projektu. Organizatorzy zadbają o możliwie szeroką promocję Wymiarów Wolności w mediach krajowych i zagranicznych. Planowane jest zainteresowanie projektem instytucji promujących idee wolności (jak Amnesty International).

Z racji na problematykę projektu, organizatorzy zakładają, że „przygoda łęczycka” będzie wstępem do kolejnych działań obejmujących inne ośrodki kulturalne w Polsce i poza Polską, odnoszących się do innych – równie pobudzających twórczą aktywność – obiektów, angażujących kolejne grupy młodych /i nie tylko/ twórców.

Etapy realizacji projektu:

Etap I  (1.12.2008 - 15.01.2009)
- Konkurs na koncepcję artystycznego zagospodarowania – w ciągu jednej doby –  pomieszczeń dawnego klasztoru i więzienia w Łęczycy. Do udziału w konkursie dopuszczeni są  doktoranci, studenci studiów dyplomowych i jednolitych studiów magisterskich związani z Pierwszą Pracownią Interdyscyplinarną pod kierunkiem Prof. Zbigniewa Bajka.
- Zaproszenie do udziału w projekcie doktorantów i studentów Wydziału Sztuki Uniwersytetu Ostrawskiego /Czechy/ oraz grupy artystów związanych z Łęczycą

Etap II  (luty – maj 2009)
- Spotkania integracyjne uczestników projektu – wyjazdy do Łęczycy, Ostrawy i Krakowa
- Przygotowanie akcji promującej projekt – opracowanie identyfikacji wizualnej projektu, opracowanie strony internetowej, informacja do mediów /pozyskiwanie patronów medialnych/
- Cykl spotkań-wywiadów z osobami związanymi z tematem projektu /psycholog więzienny, kapelan pracujący w więzieniu, więźniowie – w tym więźniowie polityczni, strażnik/. Rejestracja i opracowanie w/w rozmów do druku.
- Indywidualne przygotowania uczestników projektu do wyjazdu do Łęczycy i pobytu w budynkach więzienia
- Przygotowanie wystawy „powitalnej” w Galerii Miejskiej w Łęczycy

Etap III  (22 – 27.06.2009)
Pobyt uczestników projektu w Łęczycy.
- dzień 1: przyjazd do Łęczycy i montaż  "wystawy na powitanie" złożonej z prac uczestników projektu (Galeria Miejska w Łęczycy)
- dzień 2: zwiedzanie miasta oraz wernisaż „wystawy na powitanie”
- dzień 3:  zapoznanie uczestników z obiektami więzienia, przygotowania techniczne.
- dzień 4: twórcy "osadzeni" na 24 godziny w murach więzienia instalują tam swoje obiekty, projekcje wideo lub prowadzą działania performatywne.
 Prowadzona jest dokumentacja fotograficzna i filmowa wszystkich dzieł, ze szczególnym naciskiem na kontekst i specjalne walory miejsca.
- dzień 5: demontaż powstałych prac. Zwiedzanie okolic Łęczycy /m.in. wizyta w Tumie/
- dzień 6: powrót

Etap IV  (lipiec – wrzesień 2009)
Opracowanie materiałów „wyniesionych” z pobytu w Łęczycy. Przygotowanie prac plastycznych i teoretycznych. Przygotowanie i wydrukowanie albumu będącego podsumowaniem całości.

Etap V  (październik 2009)
Wystawa powstałych prac i dokumentacji w Galerii Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie oraz Galerii Fundacji  Cornu Amaltheae w Krakowie. Wernisaż z udziałem twórców, władz miejskich i powiatowych Łęczycy, profesorów i studentów Krakowskiej ASP oraz zaproszonych gości.

Etap V  (2009 – ....)
Prezentacja prac i dokumentacji /dorobku uczestników projektu/ w Łęczycy – być może w murach więzienia. Kolejne wystawy i prezentacje w galeriach polskich i zagranicznych.

Organizatorzy projektu:

Pierwsza Pracownia Interdyscyplinarna Prof. ASP Zbigniewa Bajka
na Wydziale Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie
i Wydział Sztuki Uniwersytetu Ostrawskiego
we współpracy
ze Starostwem Powiatowym w Łęczycy,
Urzędem Miasta Łęczyca,
Muzeum Zamek w Łęczycy,
Galerią Malarstwa ASP,
Lokalną Organizacją Turystyczną Ziemi Łęczyckiej
i Fundacją Cornu Amaltheae w Czeskim Cieszynie.